Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Foto: Eigen foto
Doorbroken taboe

Léonie (31) heeft dissociaties: 'Het is
alsof ik door een scherm meekijk met m'n eigen leven'

Marjolein Geels

H

Het is bijna tien jaar geleden dat Léonie (31) voor het eerst dissociaties kreeg. Bij iemand die dissociaties heeft, wordt het lichaam, emoties of waarnemingen als niet-eigen ervaren. De uitingen zijn bij iedereen anders. Als Léonie last heeft van dissociaties is het alsof ze door een scherm meekijkt met haar eigen leven. Ze voelt niets. Gebeurtenissen komen pas een seconde later binnen.

Léonie kreeg haar eerste dissociatie-aanval toen ze net terug was van een weekend Londen. Ze deed kortaf en maakte ruzie met haar moeder. Die dacht dat ze zo deed, omdat ze vermoeid was en zei dat ze beter even kon gaan slapen. 

Hormonen 

Léonie: “Toen ik wakker werd, was ik aan het trillen. Het voelde alsof ik niet meer op de wereld was. Mijn moeder moest mij eten voeren, want voor mijn gevoel kon ik helemaal niets meer. Het was heel beangstigend, vooral omdat ik niet wist wat er met mij aan de hand was.”

“De volgende dag ging ik naar de huisarts en kwam ik er gaandeweg achter dat ik dissociaties had. Hier is helaas geen passende therapie voor, omdat er nog weinig over bekend is. Zo weten ze ook niet hoe iemand het krijgt. Zelf heb ik altijd gedacht dat het iets te maken heeft gehad met de hormonen van de pil, die slikte ik toen net een week en ben daar meteen gestopt. Doktoren hebben dit verband nooit erkend." 

In de war

Bij een dissociatie-aanval werken je bewustzijn, geheugen en waarnemingsvermogen niet naar behoren. Je beleeft op zo'n moment je lichaam heel anders en bent in de war over je eigen identiteit. Ook is geheugenverlies een veel voorkomend symptoom, maar daar heeft Léonie geen last van. Hoeveel mensen er dissociaties hebben is niet bekend, wel wordt er gezegd dat het vaker voorkomt bij vrouwen.

Léonie: “Het is moeilijk om aan iemand uit te leggen wat er precies met mij gebeurt als ik dissociaties heb. Ik voel mij dan altijd heel vaag en kan niet meer helder nadenken. Prikkels als licht en harde geluiden zorgen voor chaos in mijn hoofd."

"Ik heb het gevoel alsof ik niet meer in mijn eigen lichaam zit, maar door een scherm meekijk. De beelden komen vertraagd binnen, dit vergelijk ik altijd met het camerascherm op je telefoon dat soms een seconde achterloopt op de werkelijkheid. Soms voelt het alsof lichaamsdelen niet meer van mij zijn. Gelukkig houd ik wel controle over mijn spraak en weet ik nog altijd wat ik zeg.”

Structuur

“Structuur in mijn leven is heel belangrijk. Als ik te laat naar bed ga, is de kans groter op dissociaties. Gelukkig voel ik het vaak wel aankomen, dan weet ik dat ik rust moet houden. In het begin vond ik het spannend om mijn omgeving te vertellen over mijn dissociaties, helemaal omdat ik zelf niet goed kan verwoorden wat het precies is.”

Op reis

“De grootste belemmering die ik door mijn dissociaties ervaar is het niet op vakantie kunnen gaan. Vakantie levert voor mij veel stress op, waardoor ik meer dissociaties krijg. Hoe erg ik ook op mijzelf inpraat dat vakantie juist leuk is om te doen, wil het nog niet lukken. Ik kan maximaal 4 á 5 dagen weg en neem dan altijd oxazepam mee, een rustgevend en voorgeschreven medicijn. Zelfs met medicatie kost het acclimatiseren in een nieuwe omgeving mij te veel energie.”

Angstig 

“Naast dissociaties heb ik ook last gehad van verschillende angsten. Zo was ik bang voor katten en vogels, maar had ik ook sociale angst. Ik durfde geen grote stukken te fietsen, omdat ik bang was dat andere mensen dan mijn ademhaling konden horen. Ook vond ik het spannend om te eten in het bijzijn van anderen, al deed ik dit uiteindelijk wel. Deze angsten werden behandeld met therapie en voorgeschreven medicatie. Dit heeft mij goed geholpen; mijn angsten verdwenen naar de achtergrond en mijn dissociaties werden minder, maar zijn nooit helemaal verdwenen.”

Spiegel

“Toen ik behandeld werd bij een psychiater, kwam ik erachter dat ik naast angsten en dissociaties ook depersonalisatie heb," vertelt Léonie. Depersonalisatie is een psychische stoornis en komt in twee vormen voor: je herkent de omgeving, de mensen of voorwerpen niet meer of je herkent jezelf niet meer (je gedrag, gedachten en gewaarwording). Voor Léonie geldt dat laatste: "Ik herken mijzelf niet altijd in de spiegel. Ik dacht dat dit normaal was, want ik heb ik eigenlijk altijd gehad."

Accepteren 

“Nadat ik heb leren accepteren dat ik dissociaties heb, besloot ik om erover te gaan bloggen onder de naam Beat my fears. Ik blog zowel over mijn angsten als over mijn dissociaties om het taboe er af te halen. Het is voor mij vooral belangrijk dat ik over dissociaties blijf bloggen, omdat er weinig over bekend is. Ik word dan ook vaak benaderd door lotgenoten. Ook voor hen is er geen behandeling en daarom vragen ze mij vaak om tips. Stop met er tegen te vechten, blijf positief en actief. Positiviteit en bezig blijven zorgen ervoor dat je er minder aan denkt, waardoor bij mij de dissociaties minder worden.”