Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

© Corbis
Foto: © Corbis
In het nieuws

Onbewust ook te dik

Redactie VROUW

D

Dat patiënten met anorexia nervosa een verstoord lichaamsbeeld hebben, is al langer bekend. Nu is bewezen dat de representatie van het lichaam bij anorexiapatiënten ook op onbewust niveau verstoord is.

Dat blijkt uit onderzoek van Anouk Keizer, promovenda bij Psychologische Functieleer aan de Universiteit Utrecht. De resultaten van haar onderzoek zijn verschenen in het online wetenschapstijdschrift PLOS ONE.

Door het poortje

Keizer zette een experiment op, haar zogenoemde poortjes-experiment. Zo  liet zij zowel gezonde mensen als anorexiapatiënten herhaaldelijk door een poort lopen. De poort kon breder en smaller gemaakt worden. Om de deelnemers niet het vermoeden te geven waar dit onderzoek in feite om draaide, werd hun tijdens het lopen door de poort een taak opgelegd die verder niets van doen had met het eigenlijke onderzoek. Keizer: “Wij wilden weten bij welke breedte van de poort mensen hun schouders gaan draaien om erdoor te kunnen.”


Draaiende schouders

Uit dit experiment bleek dat anorexiapatiënten, vergeleken met gezonde mensen, bij een relatief bredere opening van de poort hun schouders al draaiden. Gezonde mensen draaiden hun schouders pas wanneer een poort 25 procent  breder was dan hun eigen schouders. Anorexiapatiënten deden dit al wanneer een poort 40 procent breder was dan hun eigen schouders. Keizer: “Hieruit blijkt dat zij niet alleen dénken dat ze te dik te zijn: ze gedragen zich ook in hun onbewuste, dagelijkse bewegingen dikker dan ze in feite zijn.”

Zwangere vrouwen
 

Keizer vergelijkt dit gedrag met het gedrag van zwangere vrouwen. “Bij zwangere vrouwen gebeurt eigenlijk het omgekeerde: bij hen is het niet altijd volledig doorgedrongen dat ze omvangrijker zijn geworden. Niet zelden botsen zij daardoor met hun vergrote buik tegen iets aan. Door die botsing krijgt hun brein feedback: let op, je lichaam is omvangrijker dan je denkt.” Het brein van de zwangere vrouw past zich hiermee aan aan de veranderde omvang van het lichaam. Maar anorexiapatiënten, die in hun brein juist omvangrijker zijn dan in werkelijkheid, botsen nooit ergens tegen aan en krijgen dus niet deze feedback. “Het brein van de anorexiapatiënt leert dus niet dat de werkelijke lichaamsomvang smaller is; het brein kan mede hierdoor vasthouden aan de te dikke lichaamsomvang.”

Therapie

De bevindingen van Keizer kunnen goed gebruikt worden in de therapie voor anorexiapatiënten. “Aangezien zij hun lichaam dus ook op onbewust niveau als dikker ervaren, is bewustwording van hun ware omvang van groot belang. Daar zijn oefeningen voor die we willen gaan inpassen in de behandeling.”

Gerelateerde onderwerpen