Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Man en vrouw schudden hand
Foto: Ben Pipe Photography | Hollandse Hoogte
Jeffrey Wijnberg

'Oprechte belangstelling leidt
vrijwel altijd tot een topgesprek'

psycholoog

Jeffrey Wijnberg

A

Als ik aan de beurt ben, reken ik af aan de balie.  De kassière lacht vriendelijk en het valt direct op dat zij glimmend gelakte nagels heeft. De kleur is niet goed te zien. Ik spreid mijn handen opzichtig naar haar uit; en vraag of zij hetzelfde wil doen. Zonder aarzeling doet zij dit, waarop wij verwikkeld raken in een gesprek over de kwaliteit van de verschillende nagellakken. Een tópgesprek.

Minstens één keer per dag heb ik een dergelijk gesprek, juíst met iemand die ik helemaal niet ken. Een gewoonte waarmee ik rond mijn 25ste levensjaar ben begonnen. 

Extreem verlegen

Al in mijn vroegste jeugd was ik extreem verlegen; ik kon de buitenwereld alleen maar ervaren als zeer onbereikbaar. Omdat ik daar toentertijd zo onder leed, startte ik een gedisciplineerde oefencampagne; ik hield nauwkeurig een dagboek bij van alle gesprekjes die ik voerde met onbekenden. Binnen een jaar was mijn verlegenheid verleden tijd. Sterker nog, niemand was meer veilig voor mijn ‘'avances'. 

En tot op de dag van vandaag vind ik het nog altijd bijzonder verrassend hoe openhartig, benaderbaar en spraakzaam mensen kunnen zijn. Vaste lezers van deze rubriek weten dat ik zelden mijzelf als onderwerp neem, simpelweg omdat een egodocument zelden van enig niveau getuigt. Maar vandaag maak ik een uitzondering omdat zoveel mensen in stilte lijden door een knagende sociale angst. 

Geremd en afstandelijk

En niet alleen jonge jongens zoals ik destijds. Ook vrouwen hebben de neiging om uitermate geremd en afstandelijk door het leven te gaan, enkel en alleen omdat zij de overtuiging hebben dat de buitenwacht niet zit te wachten om hun bemoeienis. 

Strikt genomen zit er wel wat in deze overtuiging. Ik bedoel, niemand smacht naar jouw toenadering. En de meeste vrouwen zijn dan ook nog eens bang dat hun spontane belangstelling als 'een vraag om seks’' kan worden uitgelegd; een angst die, overigens, ook opgaat voor mannen. 

(Opr)echte belangstelling

Maar de werkelijkheid laat keer op keer zien dat (opr)echte belangstelling zo krachtig is dat uiteindelijk iedereen hiervoor bezwijkt; gewoon omdat (opr)echte belangstelling in het sociale verkeer een zeldzaamheid is.

Natuurlijk kan er, bij gelegenheid, een afwijzing tussen zitten ('Waar bemoei jij je mee?'), maar dat is alleen maar gunstig om wat eelt op de ziel te kweken. En dat is weer nodig om met toenemende onbevangenheid en persoonlijke vrijheid in de wereld te staan.

Als mijn vrouw het warenhuis binnenstapt, wacht ik buiten met een broodje in de hand. Iets verderop staat ook een vrouw te wachten en kijkt heel boos. Ik vraag of haar vriend weer eens te laat is. En ook dan volgt een topgesprek.