Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Foto: Hollandse Hoogte | Isabel Nabuurs
Opinie

Goed dat de kleuter Cito-toets wordt afgeschaft
‘Kleintjes kun je niet langs een meetlat leggen’

journaliste

Hester Zitvast

J

Journalist Hester Zitvast schrijft over dat wat ze tegenkomt in het nieuws. Dit keer de afschaffing van toetsen voor kleuters.
Het was al niet meer verplicht, maar nu gaat er een definitieve streep door de Cito-toets voor kleuters. En dat is een belangrijke stap. Kleuters moeten spelen en kleuters zijn. Zich ontwikkelen volgens hun eigen grillige patroon, dat valt niet te meten met welke test ook.

Waarom?

Kleuters hebben veel met elkaar gemeen. Ze leven vaak in een complete fantasiewereld (en trekken jou daar maar wat graag in mee). Ze hebben amper besef van tijd. (“Gaan we over drie minuutjes op vakantie?”) Ze zijn nog niet in staat te relativeren, getuige de hysterische huilbui om een boterham met pindakaas in plaats van appelstroop. En ze formuleren hun gesprekken bij voorkeur rondom de vraag ‘waarom’.

 

Verschillen

Maar kleuters kunnen onderling ook extreem van elkaar verschillen. Zo spreekt de een in perfect ABN de mooiste volzinnen en is de ander nog amper te verstaan. En heeft de een nog een middagslaapje nodig, waar de ander de dagen probleemloos volhoudt.

Neem mijn eigen dochters. De een schreef haar naam met drie jaar en tekende in haar kleutertijd poppetjes compleet met armbandjes, jurken, hoge hakken en nagellak. De andere dochter is op dit moment kleuter en presteert met een potlood of stift weinig meer dan wat krassen of strepen. De prestaties liggen mijlenver uit elkaar.

Observerend oog

Ooit ontstond het idee kleuters te gaan toetsen. We toetsen alles, dus waarom niet die kleintjes, moet het idee geweest zijn. Uitgaan van een gemiddelde en daar kinderen aan meten, vind ik sowieso een compleet fout iets, maar het ook bij kleuters al proberen?

Waarom? Is het observerend oog van een kundig kleuterjuf dan niet genoeg? Ziet zij (of hij, want waar blijven jullie, kleutermeesters?) dan niet of kind X echt te veel achterloopt op bijvoorbeeld spraakgebied? Natuurlijk wel! Maar een dag niet gerapporteerd, is een dag niet geleefd in de onderwijswereld.

Definitief

De toets werd niet langer als verplicht gesteld, maar heel veel basisscholen bleven toch toetsen, mogelijk omdat ze dachten dat dit nog steeds moest. En zo staat het ook in het leerlingvolgsysteem.

Nu lijkt daar dan toch echt een definitieve streep door te komen. Kleuters kunnen weer gewoon ongestoord kleuteren. Ouders kunnen weer gewoon op school naar de 10-minutengesprekken gaan, zonder dat daar Cito-uitslagen aan te pas komen.

Chaotische ontwikkeling

Een goede zaak. Kleuters zijn ook helemaal niet toetsbaar, zo vinden diverse experts. Hun ontwikkeling verloopt niet gladjes, maar eerder chaotisch. Wat een kind de ene dag nog niet kan, kan het de volgende dag misschien wel als de beste. Wat zegt zo’n test dan?

Kijk maar eens naar je eigen kleuter. Die maakt vast ook sprongen die je versteld doen staan. Zo stond die van mij van de week op een stoel om even iets op te warmen in de magnetron. Ze bediende ’m vlekkeloos! Maar eten zonder knoeien; dat is dan weer te veel gevraagd.

Kijken

De verwachting is dat de ministerraad er binnenkort een besluit over neemt. Het zal voor ouders, leerkrachten en kinderen een verstandig besluit zijn de toetsen in de prullenmand te werpen. Laten we weer eens echt naar kinderen gaan kijken. Met onze ogen. En ons verstand en gevoel.

Van de partners van VROUW