Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Verhalen achter het nieuws

Kimberley (27) heeft autisme:
Ik zie een 'stilte-uurtje' in de supermarkt wel zitten

journalist

Maaike Schaap

E

Een Britse supermarktketen wil graag een ‘stilte-uurtje’ introduceren, speciaal voor mensen met een beperking, zoals autisme. Kimberley Janssens heeft autisme en vermijdt de supermarkt zoveel mogelijk. "Alleen als manlief vakantie heeft, gaan we met het hele gezin boodschappen doen."

Kimberley hoorde het nieuws en schreef er op haar site meteen een blog over. De Britse supermarkt wil een uurtje eerder open gaan en het muisstil laten zijn. De roltrappen gaan uit, evenals de achtergrondmuziek en de tv-schermen. "Ik vind het een superinitiatief. Ik heb namelijk last van al deze prikkels."

Kimberleys oudste zoon kreeg 5 jaar geleden de diagnose autisme. "De puzzelstukjes vielen op hun plek. Het gedrag van mijn zoon zag ik ook bij mezelf. Ik vermeed de supermarkt destijds al, maar als mijn man vakantie had, gingen we met het hele gezin. De kinderen en ik waren na zo'n bezoekje helemaal van slag. ‘Maar mama, er is zoveel lawaai in de winkel. De lichten flikkeren. De mensen lopen soms tegen mij op. Er praten mensen tegen mij. De diepvries is koud...', antwoordden ze toen ik vroeg waarom we zo van slag waren.

Diagnose

"In december 2014 kreeg ik zelf de diagnose. Het hebben van autisme betekent voor mij dat ik moet leren accepteren dat ik niet alles kan zoals ‘normale’ mensen. Ik ben sneller vermoeid en overprikkeld van alle indrukken om mij heen. Veel van deze prikkels vallen anderen niet eens op. Een geur, geluid of licht komt hard bij mij binnen. Daarnaast betekent autisme voor mij ook structuur aanbrengen in mijn leven. Een onverwachte verandering is voor mij ontzettend moeilijk. Zo vind ik het heel moeilijk als ze in de supermarkt alles weer ergens anders neer hebben gezet.”

"De oudste twee hebben hetzelfde. Lucas is nu 7 en heeft de diagnose vijf jaar geleden gekregen. Onze zoon van 6 heeft misschien een milde vorm, maar daarvoor is verder onderzoek nodig. De andere twee, van 2 en 5 maanden, zijn nog te jong om een diagnose te krijgen."

Foto: eigen beeld

Ongeordende karretjes

"Toen mijn kinderen zeiden waarom ze het niet leuk vonden in de supermarkt, herkende ik mezelf daarin. Ik kan ook slecht tegen al die prikkels. Veel supermarkten hebben tl-lampen en als je pech hebt, flikkeren en zoemen ze. Karretjes die bij elke voeg tussen de tegels extra lawaai maken. Mensen die praten, achtergrondmuziek, stemmen door een intercom, geuren van voedsel… Ik zie en hoor alles."

"Ik zie wat anderen in hun karretje stoppen. Hoe ongeordend de karretjes zijn. Ik zie producten die bijvoorbeeld niet met de voorkant in de rekken staan. Alles merk ik op. Niet alleen in de supermarkt heb ik last van deze overdaad aan prikkels. Ik vermijd het liefst familiefeestjes, verjaardagen en attractieparken. Familie en vrienden zijn wel heel belangrijk, dus ik probeer wel regelmatig te gaan, anders kom ik in een isolement terecht.”

Licht ontvlambaar

"Mocht er hier ook een stilte uurtje geïntroduceerd worden, zou ik het sneller zien zitten om even naar de supermarkt te gaan. Het is soms namelijk best lastig dat mijn man de boodschappen doet. Hij kookt eigenlijk nooit en weet vaak niet wat ik nodig heb, ondanks het boodschappenlijstje. Als ik hem niet had, ging ik heus wel naar de supermarkt, maar ik word er niet vrolijker van. Achteraf voel ik mij moe en leeg en ben ik erg prikkelbaar. Mijn man krijgt het dan allemaal over zich heen. Om dit te voorkomen, gaat hij meestal alleen naar de supermarkt."

“Ik vind het belangrijk dat onze kinderen leren functioneren in gewone situaties, zoals een supermarkt. Het stilte-uurtje zou voor hen een manier kunnen zijn om het geleidelijk aan toch te leren. Ze moeten later toch ook echt naar de supermarkt als ze eten willen hebben. Dit is misschien een begin."

Oordelen

"Bij de enkele keren dat ik meega naar de supermarkt, kan ik een erg kort lontje hebben. Dan staat er bijvoorbeeld weer iets op een andere plek dan ik gewend ben. Hij begrijpt dat ik op dat moment overprikkeld ben. Thuis voel ik mij dan ook erg schuldig. Tegelijkertijd hoor ik in de supermarkt dan andere mensen iets over mij zeggen, zoals: ‘Wat een heks van een vrouw’ of ‘Je zult daar maar mee getrouwd zijn.’ Dat doet pijn. Het komt keihard aan en zorgt ervoor dat ik mij nog schuldiger voel."

"Datzelfde geldt voor onze kinderen. Als ze een crisis in de supermarkt krijgen, hoor je mensen ook dingen zeggen, zoals: ‘Ze voeden hun kind niet op’ en ‘Een goeie tik en ze leren dat wel af.’ Dit helpt niet. Kinderen en volwassenen met autisme hebben ook gevoelens. Veel beperkingen zijn onzichtbaar. Je weet nooit wat er achter het gedrag zit."

Gedetailleerd

"Is het hebben van autisme dan alleen maar negatief? Nee. Het geeft mij ontzettend veel doorzettingsvermogen. Als ik iets wil bereiken, ga ik daar voor 200 procent voor. Ik geef nooit zomaar op. Ook zie ik dingen vaak veel gedetailleerder dan anderen. Ik vind het belangrijk mijn kinderen te leren dat ze mogen zijn wie ze zijn, maar dat er altijd een plaats en een moment is voor bepaalde dingen."

Zo ‘verstop’ ik mijn overprikkeling altijd tot ze allemaal in hun bedje liggen. Dan mag ik, indien nodig, uitgeput neervallen in een stoel of mij even afreageren op mijn man. Dus ja: dat stilte-uurtje is misschien wel een heel goed idee!”

En, wat vind jij? Laat je horen!