Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Een like of een stuk chocola... Wat troost ons nu écht?
Foto: Hollandse Hoogte | Caiaimage
Verhalen achter het nieuws

Een like of een stuk chocola...
Wat troost ons nu écht?

Merel Schut

V

Verdriet en vrolijke mijlpalen gaan tegenwoordig hand in hand op social media. Maar wat leveren die likes en steunbetuigingen nou echt op? Psychiater Esther van Fenema gooide woensdag de knuppel in het hoenderhok met een tweet waarin ze vroeg of mensen die getroost worden ook weleens chocola of drank proberen. VROUW belde haar op om te vragen hoe dat zit.

De tweet van Esther van Fenema viel slecht bij sommige twitteraars.

'Het valt me op dat er zoveel getroost moet worden op twitter. Hebben jullie thuis geen chocola, drank of beter nog: een (harig) armpje om je heen?'

Eenzaam

Suggereert de psychiater hier nu dat mensen met een depressie maar een stukje chocola moeten nemen? Esther: ''Het valt me op dat er ontzettend veel leed wordt gedeeld op social media. Is er dan een gebrek aan iets anders? Vroeger namen mensen die problemen hadden een borrel, of ze deelden hun zorgen met iemand thuis. Nu delen mensen het op social media. Dat vind ik zorgwekkend. Is dat de enige uitlaatklep die iemand heeft?'' 

Ze vindt het leuk om op social media soms te zorgen voor verwarring of reuring, om mensen aan het denken te zetten. Dat lukte haar, zo bleek uit de reacties op haar tweet. Esther reageert: ''Wat ik ook opvallend vind, is dat we in een tijd leven waarin stress en eenzaamheid steeds meer voorkomen.

Like is verslavend

Kennelijk is die like dan dus veel minder functioneel dan we denken. Als we iemand knuffelen, komt er een stofje vrij dat oxytocine heet. Daar voelen mensen zich beter van.''

Maar is die impuls dezelfde als de like op social media die iemand ontvangt wanneer er een verdrietig moment wordt gedeeld? ''Er is bekend dat social media als een soort beloningssysteem werken. Die beloning in de vorm van likes werkt verslavend. Ik ben dus wel kritisch op de voordelen van social media. Volgens mij is een arm om je heen  of knuffelen met een huisdier veel functioneler.''

Een foto op social media plaatsen kan bijdragen aan een gevoel van verbinding. Het is een surrogaat voor iemand die naast je zit en even een arm om je heenslaat. Ik maak me dus zorgen of mensen die arm om zich heen wel hebben, als ze hun leed op social media delen.'' 

Tekst loopt door onder de foto

Psychiater Esther van Fenema | Foto: Hester Doove

Taboe is eraf

Het taboe op depressie of andere psychiatrische aandoeningen lijkt er tegenwoordig ook af. Er zijn voorbeelden van mensen die hun leven met een depressie op social media met volgers delen. Esther (betrokken bij het jaarlijkse Depressiegala): ''Ik ben dan wel altijd benieuwd naar hun contacten in het echte leven.'' 

Ze vertelt dat ze regelmatig twittert over wat ze meemaakt in haar werk als psychiater. Voornamelijk om te laten zien hoe het echte leven eraan toegaat. 

Schuurt en wringt

Columniste Phaedra Werkhoven schreef deze week over medeleven op social media: ''Ergens is het mooi, hoe doodzieke mensen zoveel steun ontvangen in de digitale wereld. Maar hoe schril is het contrast als ik zie hoe een kale vrouw in een rolstoel, overduidelijk ook doodziek, in een Zutphense winkel voor veel wegkijkende blikken zorgt.''

Ze vervolgt: ''Het schuurt en wringt. Is het medeleven, medemenselijk als je likes geeft aan een stervende? Van de zieken zelf begrijp ik het wel: op zoek naar erkenning van hun leed, een vorm van zingeving aan het noodlot. Ik denk aan de rolstoelvrouw en hoe ze haar ogen neersloeg onder het vermijdend ongemak. Nee, medemenselijkheid klik je niet digitaal bij elkaar. Hoe onmachtig en goedbedoeld het ook is.''

Aandacht helpt altijd

Over of het online delen van verdriet of de openheid over psychiatrische problemen mensen ook echt iets brengt, zegt Esther: ''Dat is bijna een nieuw soort wetenschap. Het ligt eraan wat voor steun iemand al heeft, wat diegene nodig heeft. Aandacht, of dat nou positief of negatief is, kan iemand altijd helpen.''

Op Twitter is #dikkedonderdagknuffel trending vandaag. Geef jij die knuffel ook aan iemand in het echte leven?

Jij op VROUW.nl

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje