Dit veld is verplicht

Dit veld is verplicht

Nee bedankt

Tevreden veertiger aan het werk
Opinie

'Ik weiger mij te schamen
voor de overgang'

journaliste

Yvonne van der Wal

J

Ja, het kan. 41 jaar en al in de overgang. Maar er openlijk over praten doen we nog steeds liever anoniem op forums. Alsof de overgang iets 'vies' is; een geheim wat niemand in de directe omgeving mag weten. Want dat is niet sexy. Houd toch op! Hoezo doen we zo geheimzinnig over iets wat volstrekt normaal is?

Het begon met een bezoekje aan de kapper voor de jongste. "Wat is de eerste letter van de achternaam van uw zoon?" Terwijl de kapster naar de monitor keek, stelde ze me een vraag die net zo simpel is als 'Hoeveel is 1 + 1', maar die bij mij binnenkwam als een quizvraag als 'Hoe heette de rechterhand van Fidel Castro tijdens de Cubaanse revolutie?'

Domme gans

Ik werd overmand door een gevoel van desoriëntatie. Raakte in paniek. Ik zag zwart en het zweet brak me uit. Ik begon te graven in mijn geheugen maar het leek alsof ik dat niet meer had; alsof mijn denkvermogen volledig was uitgeschakeld.

"Eh…eh…", mompelde ik onhandig. M’n zoon stond pal naast me en keek me meewarig aan. Was mijn leven een strip, dan had ik een denkballon boven het hoofd van de kapster zien hangen: "Wat is dat voor domme gans?" Ik schaamde me dood. Wat was (en is) er met mij aan de hand?

Uit mijn concentratie

Schrijven lukt me ook al maanden niet meer. 'Tikte' ik eerst nog bijna dagelijks moeiteloos stukjes uit mijn mouw, nu ben ik een half uur bezig met het neerzetten van drie zinnen.

Elke petieterige prikkel kan al aanleiding zijn om uit mijn concentratie getrokken te worden; de deurbel als er een pakketje wordt geleverd. Pubers die voortdurend in- en uitlopen. Mailtjes, onaangekondigd bezoek of appjes met levensvragen ("Wat gaan we eten?", "Hoe laat gaan we eten?" etc.).

Loeihard

Hagelslag over de vloer, volle wasmanden, een afgeladen vaatwasser, strijkgoed, beddengoed, boodschappen die nog gehaald moeten worden, teksten die nagekeken moeten worden, facturen en offertes die gemaakt moeten worden, witte meubels die grijs lijken door een laagje stof, lege toiletrollen die her en der liggen, behalve in de prullenbak (die overigens ook wel eens geleegd mag worden).

De overload aan relatief kleine verplichtingen leidt af en neemt dermate veel tijd in beslag dat ik me moet inhouden om niet loeihard tegen iedereen te brullen. "Ruim toch eens allemaal jullie eigen #$x%^7@&^!-zooi op!"

Urinetest

 ’s Nachts word ik zomaar elke twee uur wakker en lig ik te zweten als een ijsbeer in de tropen. Of gaat mijn hart tekeer als een specht tegen een boomschors. ’s Morgens ontwaak ik met een kloppend hoofd, en in de spiegel ontdek ik opeens drie kraters op mijn voorhoofd. Huh, zaten die er gisteren ook? En hoezo geeft de weegschaal pardoes 3 kilo extra aan?

Moet ik soms ongesteld worden? Menstruaties blijven echter al maanden uit. Ben ik dan zwanger? Een zwangerschapstest wijst uit van niet. Maar dan begint er een vaag lampje te branden. Een urinetest die de stijging van het FSH (Follikel Stimulerend Hormoon) aantoont, bevestigt mijn vermoedens: bingo!

Heethoofd met opvliegers

Een heethoofd met opvliegers. Had moeder natuur dit niet anders kunnen bedenken? Het klinkt allemaal wat dramatisch, maar dat valt natuurlijk best mee. Meestal. Het verklaart in elk geval een hoop. Waarom mijn dagen worden afgewisseld met lamlendigheid of juist energie voor tien. Waarom ik soms apathisch op de bank zit en om niets in tranen wil uitbarsten, of waarom ik juist in een lachbui blijf steken.

Ik was verbaasd en opgelucht tegelijk en postte de twee streepjes op Instagram. "Ja dus, het kan. 41 jaar en al in de overgang". Van mijn puberdochter ontving ik direct een veeg uit de pan: "En dat zet je op Insta? Ben je er trots op ofzo?" Dat zette me aan het denken. Trots? Nou nee. Maar zou ik me er dan wél voor moeten schamen?

Niet sexy

De overgang is gewoon 'niet sexy', riep Linda de Mol jaren geleden ook al. Maar hallo, een bevalling evenmin; toch vliegen de meest smeuïge details ons om de oren. Ingescheurde vagina’s, bloederige tangverlossingen, lekkende borsten, weeënstormen en gele poepluiers... 

We kunnen er geen genoeg van krijgen en de (social) media staan er dan ook bol van. Ik zie Facebookers 'inchecken' bij ziekenhuizen, of foto's tonen van allerhande kwaaltjes, maar zeg nou niets over de overgang joh! Sssst!

Onwetendheid

En dat is jammer. Want nu ik me erin verdiept heb, merk ik dat er nog altijd veel onwetendheid is. De aloude opvliegers kennen we allemaal wel, daar wordt zelfs een beetje lacherig over gedaan, maar van de overige 29 symptomen weten we nog maar bar weinig. "Nee hoor, ik zit nog niet in de overgang", hoor ik 48-plusvriendinnen stellig ontkennen. "Want ik heb nog geen opvliegers en ik menstrueer nog steeds".

Weten zij veel dat deze (vaak héél lange) periode uit drie fasen bestaat en al jaren aan de gang kan zijn, ruim vóór de laatste menstruatie zich aandient? En dat er een verschil zit tussen de term 'overgang' en 'menopauze'? En dat de anticonceptiepil de symptomen onderdrukt, zodat je het niet meteen doorhebt?

Hartbewaking

Talloze vrouwen zitten met ‘vage klachten’ of slaapproblemen bij de huisarts, en worden naar huis gestuurd met antidepressiva en/of een stempel burn-out. Of ze belanden bij de fysiotherapeut vanwege gewrichtsklachten, of zelfs op de hartbewaking wegens 'hartritmestoornissen'.

Dat het allemaal wel eens het gevolg kan zijn van de 'doodgewone' overgang, daaraan wordt niet gedacht. Zelfs doorgeleerde artsen roepen maar al te snel: "Nee hoor mevrouwtje, u bent nog veel te jong voor de overgang". Want ja, de gemiddelde leeftijd is tenslotte 51 jaar. Maar daar zitten dus ook uitschieters bij van 39 en 60.

Geen onderwerp van gesprek

Ik wist het ook niet. Omdat haast niemand in de directe omgeving er openlijk over vertelt. Het mag namelijk vooral geen onderwerp van gesprek zijn. Ook niet toen Ingeborg Beugel er een documentaire en een theaterstuk over maakte. Nee, je moet uren tussen de boeken struinen of buurten bij forums, wil je nog een beetje (h)erkenning en begrip vinden. Anoniem uiteraard.  

Ik ga voor ongecensureerd. Wat mij betreft mag er vaker openlijk over gesproken worden. Waarom zouden we ons moeten generen voor iets wat gewoon hoort bij het vrouw-zijn? Kom op dames, gedeelde smart is halve smart. En het schept kennis van zaken; informatie waarmee een hoop onnodig gedoe voorkomen kan worden. Bij dezen ben ik eraan begonnen. En o ja. De rechterhand van Fidel Castro heette trouwens Che Guevara.

Jij op VROUW.nl

Zit jij ook in de overgang - of ben je er al doorheen - en heb je tips om deze onvermijdelijke periode door te komen?

Deel ze dan hier!

En, wat vind jij? Laat je horen!